Nöbetçi Eczaneler
Erzincan’da fiyat denetimlerinin kapsamını anlatan İl Ticaret Müdürü Recai Palabıyık, etiket bilgilerinden kasa-etiket uyuşmazlıklarına kadar birçok başlıkta kontrol yapıldığını belirtti.
Erzincan İl Ticaret Müdürü Recai Palabıyık, kentte yürütülen denetim çalışmalarına, tüketicilerin karşılaştığı fiyat farklılıklarına ve fahiş fiyat uygulamalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Denetimlerin temel amacının hem tüketicinin korunması hem de piyasada mevzuata uygun ticari faaliyetlerin sürdürülmesini sağlamak olduğunu belirten Palabıyık, özellikle etiket, kasa fiyatı ve ürün bilgilerinin titizlikle incelendiğini söyledi.
2025 yılında gerçekleştirilen denetimlere ilişkin rakamları paylaşan Palabıyık, yıl boyunca 451 denetim gerçekleştirildiğini ve bu denetimlerde 4 bin 71 ürünün tek tek incelendiğini belirtti.
Denetimlerde yalnızca ürünlerin raf fiyatlarının kontrol edilmediğini ifade eden Palabıyık, ürünlerin etiket bilgilerinden kasa fiyatlarına, mevzuata uygunluğundan tüketiciyi bilgilendiren açıklamalara kadar birçok başlığın değerlendirildiğini kaydetti.
Palabıyık, 2025 yılı denetimlerinde 23 firmada aykırılık tespit edildiğini, toplam 64 üründe mevzuata aykırılık belirlendiğini ve firmalara 167 bin 798 TL idari para cezası uygulandığını açıkladı.
Etiketlerdeki Eksiklikler Denetimlerin Önemli Bir Bölümünü Oluşturdu
Tespit edilen aykırılıkların önemli bir bölümünün ürün etiketlerinde bulunması gereken bilgilerin eksik olmasından kaynaklandığını belirten Palabıyık, tüketicinin satın aldığı ürün hakkında doğru ve yeterli bilgiye ulaşabilmesinin önemine dikkat çekti.
Ürünlerin etiketlerinde üretim yeri, üretim tarihi ve tüketiciyi bilgilendirici açıklamaların bulunması gerektiğini ifade eden Palabıyık, bu bilgilerin yalnızca formalite olmadığını, tüketicinin bilinçli alışveriş yapabilmesi açısından önemli olduğunu söyledi.
Palabıyık, denetimlerde tespit edilen eksikliklerin mevzuat kapsamında değerlendirildiğini ve gerekli işlemlerin uygulandığını belirterek, işletmelerin etiket düzenlemelerine daha fazla dikkat etmesi gerektiğini vurguladı.
2026’nın İlk 7 Ayında 6 Bin 784 Ürün İncelendi
Erzincan İl Ticaret Müdürlüğünün 2026 yılında gerçekleştirdiği denetim çalışmalarına ilişkin de bilgi veren Palabıyık, yılın ilk yedi ayında 294 denetim gerçekleştirildiğini söyledi.
Bu denetimlerde 6 bin 784 ürünün incelendiğini belirten Palabıyık, kontroller sonucunda 24 firmada 41 üründe mevzuata aykırılık tespit edildiğini açıkladı.
Aykırılık tespit edilen ürünlerle ilgili firmalara toplam 154 bin 947 TL idari para cezası uygulandığını kaydeden Palabıyık, denetimlerin yıl boyunca devam edeceğini ifade etti.
Palabıyık’ın paylaştığı rakamlar, 2026 yılının ilk yedi ayında incelenen ürün sayısının, 2025 yılının tamamında incelenen ürün sayısının üzerine çıktığını da ortaya koydu. Bu durum, özellikle fiyat ve etiket kontrollerinde saha denetimlerinin yoğun şekilde sürdürüldüğünü gösterdi.
Fahiş Fiyat Denetimlerinde Geriye Dönük Faturalar İnceleniyor
Vatandaşların en fazla merak ettiği konuların başında gelen fahiş fiyat denetimlerine de değinen Palabıyık, öncelikle Türkiye’de serbest piyasa ekonomisinin uygulandığını hatırlattı.
İl Ticaret Müdürlüğünün belirli ürünler dışında işletmelerin fiyatlarını doğrudan belirleme ya da fiyatlara müdahale etme yetkisinin bulunmadığını belirten Palabıyık, fahiş fiyat değerlendirmesinin belirli kriterler çerçevesinde yapıldığını söyledi.
Özellikle olağanüstü durumlarda, savaş gibi olağanüstü hallerde veya ülkeye ithalatı yapılamayan ürünlerde anormal fiyat artışlarının görülmesi halinde inceleme başlatıldığını ifade eden Palabıyık, bu süreçte işletmelerden geriye dönük üç aylık alış faturalarının istendiğini aktardı.
Palabıyık, inceleme sürecini şu sözlerle anlattı:
“Aradaki fiyat farkını inceliyoruz. Bakanlığımızın bize verdiği talimat doğrultusunda yüzde 50’nin üzerinde bir artış gördüğümüzde giriş ve çıkış faturalarını tutanak altına alıyor ve Bakanlığımıza şüpheli ürün mahiyetinde gönderiyoruz.”
Sadece Raf Fiyatına Bakılmıyor
Fahiş fiyat incelemelerinde ürünün yalnızca raf fiyatının değerlendirilmediğini vurgulayan Palabıyık, ürünün işletmeye hangi maliyetle girdiğinin de araştırıldığını söyledi.
Dosyanın Bakanlığa gönderilmesinin ardından ilgili firmaya ilişkin daha kapsamlı bir hesaplama yapıldığını belirten Palabıyık, işçilik, kira ve diğer giderlerin de değerlendirmeye dahil edildiğini ifade etti.
Palabıyık, “Sonrasında Bakanlığımızdaki hesap uzmanları tarafından ilgili firmanın işçilik, kira ve diğer giderleri de dikkate alınarak kapsamlı bir hesaplama yapılıyor. Fahiş fiyat kararı çıkması halinde ciddi yaptırımlar uygulanıyor ve idari para cezası veriliyor” dedi.
Bu açıklamayla birlikte, vatandaşların marketlerde karşılaştığı fiyat farklılıklarının doğrudan fahiş fiyat olarak değerlendirilmediği, fiyatın hangi maliyet koşullarında oluştuğunun da incelendiği ortaya konuldu.
“Bir Market 10 TL, Diğeri 20 TL Satıyorsa Bu Tek Başına Fahiş Fiyat Değil”
Vatandaşların aynı ürünü farklı marketlerde farklı fiyatlarla görmesinin zaman zaman fahiş fiyat tartışmalarına yol açtığını belirten Palabıyık, bu konuda dikkatli olunması gerektiğini söyledi.
Bir markette 10 TL’ye satılan bir ürünün başka bir markette 20 TL’ye satılmasının tek başına fahiş fiyat anlamına gelmeyeceğini belirten Palabıyık, işletmelerin ürünü farklı zamanlarda ve farklı maliyetlerle satın alabileceğine dikkat çekti.
Bazı işletmelerin yüksek miktarda ürün alarak tedarik maliyetlerini düşürebildiğini ifade eden Palabıyık, bu işletmelerin aynı ürünü daha düşük fiyata satmasının mümkün olduğunu söyledi.
Öte yandan bazı ürünlerin son kullanma tarihinin yaklaşması nedeniyle işletmeler tarafından maliyetinin altında dahi satışa sunulabildiğini belirten Palabıyık, bu tür durumların da değerlendirme yapılırken dikkate alınması gerektiğini kaydetti.
Palabıyık, vatandaşların yalnızca fiyat etiketine bakarak kesin bir değerlendirmede bulunmaması gerektiğini belirterek, “Her marketi ve her ürünü araştırmacı bir anlayışla değerlendirmek gerekiyor. Erzincan’da ‘X market en ucuz markettir’ diye kesin bir şey söylemek mümkün değil. Ürün çeşitliliği çok fazla, fiyat çeşitliliği de çok fazla” ifadelerini kullandı.
“Son Kullanma Tarihi Yaklaşan Ürün Maliyetinin Altında Satılabilir”
Palabıyık, özellikle marketlerde yapılan kampanyalı ve düşük fiyatlı satışların da tek başına mevzuata aykırılık anlamına gelmediğini belirtti.
Bir ürünün son kullanma tarihinin yaklaşması nedeniyle işletmenin ürünü elinden çıkarmak amacıyla maliyetinin altında satış yapabileceğini ifade eden Palabıyık, bu durumun doğrudan fahiş fiyat değerlendirmesine konu edilemeyeceğini söyledi.
Palabıyık, “Bazı firmalar ürünün son kullanma tarihi yaklaştığı için maliyetinin altında satış yapabiliyor. Bunu gördüğümüzde doğrudan fahiş fiyat var diyemeyiz” dedi.
Bu nedenle fiyat denetimlerinin yalnızca vatandaşların marketlerde gördüğü etiket fiyatları üzerinden değil, ürünün alış faturaları ve işletmenin maliyet yapısı üzerinden de yürütüldüğünü belirten Palabıyık, incelemelerin kapsamlı şekilde gerçekleştirildiğini vurguladı.
Lokantalardaki Fiyat Tarifeleri de İnceleniyor
Lokantalarda uygulanan fiyatlara ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Palabıyık, bu işletmelerin ilgili meslek odalarına bağlı olduğunu ve odalar tarafından fiyat tarifelerinin oluşturulduğunu söyledi.
Ancak meslek odaları tarafından belirlenen fiyat tarifelerinin tek başına fahiş fiyat değerlendirmesinde kesin ölçüt olmadığını belirten Palabıyık, piyasadaki farklı fiyat uygulamalarının da Bakanlığa bildirildiğini ifade etti.
Lokantalarda aynı ürünün farklı işletmelerde farklı fiyatlarla satılmasının çeşitli nedenleri olabileceğini belirten Palabıyık, işletmelerin maliyetlerinin ve ürün tedarik koşullarının birbirinden farklı olabileceğini söyledi.
“Cezai İşlem Yetkim Yok, Ancak Konunun Üzerine Gidiyoruz”
İl Ticaret Müdürlüğünün fahiş fiyat denetimlerindeki görev ve yetkilerine de açıklık getiren Palabıyık, İl Müdürü olarak doğrudan cezai işlem yaptırım yetkisine sahip olmadığını özellikle vurguladı.
Palabıyık, yürütülen çalışmaların yalnızca ceza kesme anlayışıyla değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, tespit edilen fiyat hareketlerinin Bakanlık tarafından incelendiğini ve gerekli yaptırımların ilgili süreçler sonucunda uygulandığını söyledi.
Palabıyık, “Ben İl Müdürü olarak cezai işlem yaptırım yetkisine sahip değilim. Ancak ifşa etmek yönüyle ve farklı şekillerde konunun üzerine giderek bu rakamları normal hale getirmeye çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.
2025’te 59 Firma, 2026’da 63 Firma Fahiş Fiyat Kapsamında Denetlendi
Fahiş fiyat denetimlerine ilişkin özel rakamları da paylaşan Palabıyık, 2025 yılında 59 firmada denetim gerçekleştirildiğini ve 401 ürünün incelendiğini açıkladı.
2026 yılının ilk yedi ayında ise 63 firmanın denetlendiğini ve 467 ürün hakkında inceleme yapıldığını belirten Palabıyık, fahiş fiyat iddialarının ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirildiğini söyledi.
Bu rakamlar, 2026 yılının ilk yedi ayında fahiş fiyat kapsamında denetlenen firma sayısının, 2025 yılının tamamındaki denetim sayısını geçtiğini ortaya koydu.
Denetimlerin Merkezinde Tüketicinin Korunması Var
Erzincan İl Ticaret Müdürlüğünün gerçekleştirdiği çalışmaların yalnızca cezai işlem uygulamaya yönelik olmadığını belirten Palabıyık, asıl hedefin tüketicinin korunması ve piyasadaki ticari faaliyetlerin mevzuata uygun şekilde yürütülmesi olduğunu ifade etti.
2025 yılı boyunca gerçekleştirilen 451 denetimde 4 bin 71 ürünün, 2026 yılının ilk yedi ayında ise 294 denetimde 6 bin 784 ürünün incelendiğini belirten Palabıyık, etiket bilgilerinden fiyatlara, kasa-etiket uyuşmazlıklarından mevzuata uygunluğa kadar birçok başlıkta kontrollerin sürdüğünü söyledi.
Özellikle etiketlerde üretim yeri, üretim tarihi ve açıklayıcı bilgilerin eksiksiz bulunmasının tüketici açısından büyük önem taşıdığını ifade eden Palabıyık, işletmelerin bu konuda daha dikkatli olması gerektiğini vurguladı.
